Türkiye'nin ilk PostCovid Polikliniğinde amaç Kalıcı Rahatsızlığı En Aza İndirmek

07 Ekim 2021 - 09:21
Güncelleme: 07 Ekim 2021 - 09:25

Manisa Celal Bayar Üniversitesi Hafsa Sultan Hastanesi PostCovid Polikliğinde, 6 Ayda bin 500 hastanın covid hastalıkları sonrası kalan şikayetleri değerlendirildi. Doç.  Dr. Yavuz Havlucu, “Bizim kliniğimizde enfeksiyon sonrası görmüş olduğumuz uzamış şikayetler en sık yorgunluk, nefes darlığı, çabuk yorulma, öksürük, eklem ve kas ağrıları, uyku bozuklukları, baş ağrısı, tat ve koku almada bozukluk, unutkanlık şeklindedir.” Dedi.

Manisa Celal Bayar Üniversitesi (MCBÜ)Hafsa Sultan Hastanesinde 2021 yılı Nisan ayında açılan ve Türkiye’de üniversite hastaneleri arasında ilk olarak açılan PostCovid Polikliniğinde, Covid-19 hastalığı sonrası kalıcı olan rahatsızlıklar mercek altına alınarak, vatandaşlar tedavileri için ilgili polikliniklere yönlendirilerek tedavilerine devam edilmesi sağlandı.

Poliklinik çalışmaları hakkında gazetemize açıklamada bulunan MCBÜ Post-Covid Polikliniği sorumlu hekimi MCBÜ Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Doç.  Dr. Yavuz Havlucu, Uzman Doktor Deniz Kızılırmak ile birlikte göğüs hastalıkları kliniği olarak nisan 2021’de covid hastalıkları sonrası kalan şikayetleri tedavi etmek amacıyla poliklinik hizmeti açtıklarını kaydetti.

Pek çok kişi için Covid-19 sıradan bir gripten farksız geçse de bazı insanlarda kalıcı izler de bırakabildiğine ya da uzun süre devam eden bir takım şikayetlere sebep olduğunu ve bu durumu "Post COVID" veya "Uzamış COVID" olarak adlandırdıklarına işaret eden Doç. Dr. Havlucu, “Nisan 2021’den bu yana Post-Covid Polikliniğimizde yaklaşık bin 500’e yakın hasta, göğüs hastalıkları kliniğince ayrıntılı şekilde değerlendirildi. Bu hastaların birçoğu hafifte geçirmiş olsa birçok şikâyetle bize geliyorlar. Bu şikâyetlerin içinde en sık başvuru nedenleri çabuk yorulma, nefes darlığı,  öksürük gibi şikâyetler. Bunun yanında daha spesifik olan bulgular tat ve koku almadaki kalıcı bozukluklar, beyin sisi dediğimiz olaya bağlı olarak gelişen konsantrasyon bozukluğu, uyuma problemleri, dikkat eksikliği gibi birçok problemlerle bize geldiler. Kliniğimizde bunlarla ilgili hastalarımız değerlendirilip tetkikleri yapıldı. Gerektiği durumlarda da diğer ilgili branşlara danışılarak bu hastaların tedavileri yapılmaktadır.” Şeklinde konuştu.

-En Çok Görülen bulgular

Poliklinikte bu hastalar değerlendirilirken şikayetlerine yönelik tahlillerin yanında COVID-19’un olası etkilerine yönelik diğer tetkiklerinde yapıldığını kaydeden Doç. Dr. Havlucu, yapılan kan tetkikleriyle bozuk olan bir fonksiyon testinin olup olmadığının araştırıldığını, kardiyolojik, nörolojik ya da solunum fonksiyon testleriyle ilgili bozuklukların da saptanan bulgular arasında olabildiğine işaret etti.

Post-COVID-19 COVID-19 enfeksiyonu sonrası şikayet ve bulguların 12 haftadan daha uzun sürmesi, bu durumu açıklayacak başka nedenlerin dışlanması olarak tanımlandığını kaydeden Doç. Dr. Havlucu, “Bu şikayetler belli bir organa kümelenmiş olarak bulanabilir ve dalgalanma de gösterebilir. Herhangi bir organı da tutabilir. COVID-19 sonrası bazı semptomların kalıcı olmasında bazı risk faktörleri olmasına karşın son zamanlarda gözlemimiz hastalığı hafif bile seyretse bu tür şikayetlerin gelişebileceği yönündedir. Tıbbi müdahale veya hastaneye yatış gerektirmeyen hafif hastalığı olan sağlıklı genç hastalarda; hasta talep etmedikçe, kalıcı veya ilerleyici semptomlar olmadıkça ya da yeni semptomlar ortaya çıkmadıkça rutin olarak takip ziyaretleri önerilmemektedir. İleri yaşta veya eşlik eden komorbiditeleri olan (örn. hipertansiyon, diyabet), hafif-orta derecede akut hastalığı olan ancak hastaneye yatmayı gerektirmeyen hastalarda, tipik olarak, hastalığın başlangıcından yaklaşık 3-4 hafta sonra ziyaret önerilmektedir. Hastanede yatmayı gerektiren daha şiddetli akut COVID-19 hastalığı olanlar (akut dönem tedavisi sonrası bakım ihtiyacı olsun veya olmasın) taburcu olduktan sonra ideal olarak bir hafta içinde ancak en geç 2-3 hafta içinde takip edilmelidir. Kalıcı emptomları olan, özellikle çoklu sistem şikayetleri veya 12 haftadan uzun süren semptomları olan tüm hastaların, mümkünse uzmanlaşmış bir ‘Post-COVID’ polikliniğinde veya hastanın spesifik semptomlarıyla ilgili bir alt uzmanlık kliniğinde değerlendirmesi gerekmektedir.” Diye konuştu. 

Poliklinikte ilk takip değerlendirmesi sırasında, hastalık zaman çizelgesi, semptomların süresi ve şiddeti, komplikasyonların türleri ve şiddeti (örneğin, pıhtı oluşması, böbrek hasarının varlığı ve derecesi, ek oksijen gereksinimleri, kardiyak komplikasyonlar, nörolojik bulgular), COVID-19 test sonuçları ve tedavi stratejileri dahil olmak üzere hastanın COVID-19 hastalığının kapsamlı bir geçmişi kaydedildiğini vurgulayan Doç. Dr. Havlucu, “Bu dönemde öncelikli amaçlar devam eden semptomların nedenlerini belirlemek ve pulmoner emboli, miyokardit gibi ciddi sorunları dışlamaya yardımcı olmaktır. Bu amaçla tahliller istenmektedir. İleri dönem takiplerde ise hastalık ile ilişkili kalıcı hasarlar, fonksiyon bozuklukları ve yaşam kalitesi etkilenimleri üzerinde durulmaktadır. Hastalar, COVID-19 sonrası kalıcı solunumsal ve kardiyak hasarlar açısından oksijen düzeyleri ölçümü, görüntüleme yöntemleri, elektrokardiyografi ile değerlendirilmektedir. Halsizlik ve yorgunluk en sık gözlenen bulgular olarak göze çarpmaktadırlar ve COVID-19 enfeksiyonu sonrası haftalarca devam edebilmektedirler. Özellikle kadın hastalarda, depresyon ve anksiyete gibi psikiyatrik hastalığı olanlarda uzamış yorgunluk şikayeti daha sık görülmektedir. COVID-19 enfeksiyonu sonrası uzamış nefes darlığı ve kronik öksürük ile sık olarak karşılaşılmaktadır. Kronik nefes darlığı ve öksürük pulmoner tutulumun iyileşme sürecinde olabilir ve zamanla yavaş yavaş düzelebilir. Bu hastalar içerisinde en önemli ve klinik olarak ağır seyreden grubu akciğer sertleşmesi ve akciğer damarlarında pıhtı oluşan hastalar oluşturmaktadır. COVID-19’u şikayeti olmadan atlatan hastalarda bile bilgisayarlı tomografide ciddi akciğer tutulumu görülebilir ve tutulum akciğerde sertleşmeye ilerleme gösterebilir. Bu durumlar nefes darlığının kalıcı hale gelmesine neden olmakta ve ek oksijen ihtiyacı gerekmektedir. Bu şikayetlerin yanında gördüğümüz yakınmalardan biri de uyku bozukluğudur. Bu bazen çok uyuma bazen de hiç uyuyamama şeklinde görülüyor. Geceler boyunca hiç uyku uyuyamama insanların günlük yaşam kalitesini de bozmaktadır. Post Covid dönemde baş ağrısı, dikkat ve konsantrasyon bozukluğu, beyin sisi adı verilen yoğunlaşamama durumu devam edebiliyor. Bu durum 3 ila 6 ay sürebiliyor. Hastaların bu şikayetleri devam ediyorsa nöroloji kliniğine danışıp beyin MR'ı, EEG ve ileri tetkiklerin yapılıp altta bir şey yatıp yatmadığı saptanması gerekebiliyor. Bizim kliniğimizde enfeksiyon sonrası görmüş olduğumuz uzamış şikayetler en sık yorgunluk, nefes darlığı, çabuk yorulma, öksürük, eklem ve kas ağrıları, uyku bozuklukları, baş ağrısı, tat ve koku almada bozukluk, unutkanlık şeklindedir. COVID’li hastaların tedavisi; klinik değerlendirme, şikayetlerine yönelik tedavi, altta yatan sorunların tedavisi, solunum rehabilitasyonu, mesleki terapi ve psikolojik desteği içeren multidisipliner bir yaklaşım gerektirmektedir. Hastalar erken dönemde mobilizasyon ve solunum egzersizleri konusunda bilgilendirilmekte, hastalık seyrine ve ağırlığına uygun şekilde solunum egzersizlerine başlamaktadır. Şikayetleri ve akciğer tutulumu ağır olan, oksijen düzeyleri düşük seyreden hastalar erken dönemden itibaren geç dönem etkiler açısından yakın izlenmektedir. Uygun hastalarda pulmoner rehabilitasyon açısından programına alınmaktadır.” Dedi.

-Türkiye’deki ilk ve öncü Poliklinik

Post-Covid Polikliniğinin Türkiye’de şu anda üniversite olarak ilk açılanlardan biri olduğunu vurgulayan Doç. Dr. Havlucu, şöyle konuştu: “Bildiğim kadarıyla başka bir üniversite de var ama üniversite olarak Post-Covid Polikliniği işleten Celal Bayar Üniversitesi. Bunun yanında bir iki tane eğitim ve araştırma hastanesi daha var Ankara ve İstanbul’da ama toplamda bir elin parmağını geçecek sayıda değil. O yüzden de bu Türkiye’deki öncü Hastanelerden biri bu poliklinik.” 

Aşı testlerinde de en son MCBÜ’nün çalışmasının örnek olduğunu vurgulayan Doç. Dr. Havlucu, üniversite hastanesinin Covid anlamında belli bir yerde söz sahibi olduğunu kaydetti.

-Covid geçirenler de aşılarını mutlaka olsunlar

Aşıyla ilgili eğer “ben zaten hafif geçireceğim” diyerek aşı yaptırmamanın doğru olmadığını vurgulayan Doç. Dr. Havlucu, “Tamam, hafif geçirebilirsiniz ama hafif geçirenler dahi hastalığı geçirdikten 6-9 ay boyunca şikâyetleri devam ediyor. O şikâyetlere maruz kalmamak için aşılarınızı yaptırmanızı çok çok önemsiyoruz.” Dedi.

-18 Aydır hastane olarak mücadelemiz sürüyor

MCBÜ Hafsa Sultan Hastanesi olarak pandemi ile her yönden savaşmaya devam ettiklerini vurgulayan hastane Başhekimi Prof. Dr. İsmet Topçu ise hem poliklinik, hem de servislerinde yoğun bakımlarında, hem de aşılama süreçlerinde yaklaşık 18 aydan bu yana vatandaşlara en iyi sağlık hizmetini vermeye çalıştıklarını vurguladı. 

Yaklaşık 6 ay önce açtıkları Postcovid polikliniğinde hastalığının sadece enfeksiyonun geçmesiyle bitmediğini gördüklerini vurgulayan Başhekim Prof. Dr. Topçu, “Bu Postcovid dönemde enfeksiyon sonrası dönemde hastaların şikayetleri vardı. Bu amaçla vatandaşlarımıza yardımcı olabilmek üzere bir poliklinik açtık. Bu poliklinik Türkiye’de ilk uygulamaydı. Gerçekten başvurularda büyük oranda bir talep olduğunu gördük. Gerçekten değerli bir çalışmaydı. Bu poliklinikte son 6 aydan bu yana yaklaşık bin 500 kişi başvurdu ve orada da çok ilginç bulgular elde ettik. Bu şekilde vatandaşlarımıza yardım etmeye covid enfeksiyon sonrasında da devam ediyoruz. Demek ki, bu enfeksiyon sonrasındaki dönemde de bu tip hastaların yardıma ihtiyacı var ve bu insanlara bir şekilde yardım edilmesi gerekiyor. Enfeksiyon geçirdikten sonra bitmiyor bunu gördük. Bu Postcovid polikliniğine enfeksiyon sonrası şikayetleri olan hastalarımıza yardımcı olmaya devam ediyoruz. Polikliniğin açılmasında emeği geçen arkadaşlarımıza teşekkür ediyorum.” Dedi.

Tüm vatandaşlara bu hastalığı ciddiye almalarını öneren Başhekim Prof. Dr. Topçu, “Vatandaşlarımıza aşılamayı ihmal etmemelerini öneriyorum. Mutlaka aşılarını yaptırsınlar. Bu semptomları hem enfeksiyon sonrası gelişen Postcovid dönemindeki semptomları bir şekilde aşılamayla önleyebileceklerini düşünüyorum. Aşılamanın ihmal edilmemesi gerektiğine inanıyorum.” Dedi. (Turgay Duyar)

Bu video 113 defa izlenmiştir..